Siemianowice Śląskie – Historia

Podczas plebiscytu większość mieszkańców okolicznych miejscowości (poza Hutą Laura i Siemianowicami) opowiedziała się za Polską. Kiedy zgodnie z decyzją mocarstw zachodnich z 20 X 1921 podzielono Górny Śląsk, Siemianowice znalazły się po stronie polskiej. 22 VI 1922 wkroczyło tu wojsko polskie. W 1923 połączono gminy Siemianowice i Hutę Laura w jeden organizm gminny, a w 1932 Siemianowicom Śląskim nadano prawa miejskie. Poza granicami miejskimi pozostały jeszcze gminy Michałkowice, Bytków, Bańgów i Przełajka, które włączono do miasta dopiero w 1951. W latach międzywojennych Siemianowice były widownią licznych strajków górników i hutników organizowanych przez klasowe związki zawodowe i partie robotnicze oraz marszów bezrobotnych. Wychodziła tu lokalna „Gazeta Siemianowicka”.

Dla mieszkańców Siemianowic i okolicznych gmin wrzesień 1939 był okresem kolejnego powstania śląskiego. Na czele oddziałów samoobrony stanęli byli dowódcy powstańczy z 1. 1919-21. Pierwsze walki stoczyli obrońcy Michałkowie z 200-osobowym oddziałem Freikorpsu. który zaatakował i opanował kopalnię „Michał”. Przy pomocy żołnierzy z 75. Pułku Piechoty udało się, po kilkugodzinnej walce, wyprzeć Niemców z terenu kopalni i Michałkowie. Wkroczenie wojsk niemieckich zapoczątkowało okres terroru hitlerowskiego trwającego do wyzwolenia miasta (27 I 1945) przez Armię Czerwoną. W więzieniach i obozach koncentracyjnych zginęło wielu powstańców, działaczy robotniczych i członków ruchu oporu. W miejscu publicznym zginęli podczas egzekucji w 1941 w Bytkowie Józef Skrzek i Paweł Wójcik — działacze harcerscy.

Od lat pięćdziesiątych Siemianowice mają nowe granice administracyjne (25,5 km2). Powstało kilka nowych osiedli mieszkaniowych, m.in.: im. J. Tuwima przy pl. Zwycięstwa, im. gen. Zawadzkiego przy ul. Oświęcimskiej, „Chemików” przy ul. Kapicy, osiedla przy al. Sportowców. Na terenie Bytkowa wyrósł kompleks zabudowań katowickiego ośrodka Telewizji Polskiej (od 1957). W Siemianowicach urodziło się kilku wybitnych działaczy narodowych. W kolonii Sadzawka – Wojciech Korfanty (1873-1939), wieloletni poseł do Reichstagu, członek Komisariatu Naczelnej Rady Ludowej w Poznaniu, wicepremier, przywódca Chrześcijańskiej Demokracji; w kolonii Hugona – ks. Aleksander Skowroński (1863-1934), poseł do Reichstagu, prezes m.in. Towarzystwa Oświaty na Śląsku im. św. Jacka, oraz Piotr Kołodziej (1853-1931), dramaturg ludowy, a w Hucie Laura wybitny humanista Ryszard Gansiniec (1888-1958), historyk kultury i literatury antycznej i średniołacińskiej. Z miastem lub jego dzielnicami związani byli m.in. ks. Antoni Stabik (1807-87), pisarz i poeta (pochowany na cmentarzu w Michałkowicach), a także inż. Józef Kiedroń (1879-1932), działacz społeczny i polityczny, minister przemysłu i handlu, związany z miastem od kiedy został prezesem Zjednoczonych Hut „Królewska” i „Laura” (1925), był członkiem rady gminnej.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *